Jak zadbać o swoją wątrobę

Wątroba jest jednym z najważniejszych narządów wewnętrznych w naszym organizmie. Jeśli chcesz dowiedzieć się jak wspomóc jej prawidłowe funkcjonowanie, zapraszam do lektury.

Wątroba w naszym ciele pełni naprawdę dużo funkcji. Zajmuje się między innymi:

  • wydzielaniem żółci potrzebnej do trawienia niektórych rodzajów tłuszczów,
  • przemianami makroskładników (węglowodanów, tłuszczów i białek)
  • detoksykacją organizmu poprzez wychwytywanie z krwi i przemianę toksycznego amoniaku do nietoksycznego mocznika oraz innych toksyn pochodzenia endogennego i egzogennego
  • produkcją czynników krzepnięcia krwi
  • jest magazynem żelaza w postaci ferrytyny
  • magazynuje witaminy: B12, D i A

Biorąc pod uwagę te wszystkie funkcje, oczywistym jest, że o wątrobę należy dbać codziennie. Dzięki temu będzie ona sprawna, zdrowa i służyła nam przez całe życie.

Jak ocenić, w jaki stanie jest nasza wątroba?

Wątroba - diagnostyka laboratoryjna

Aby ocenić, w jakim stanie jest nasza wątroba, należy wykonać kilka podstawowych badań laboratoryjnych.

Badania, jakie warto w tym kierunku wykonać to:

  • morfologia
  • poziom trójglicerydów
  • lipidogram (cholesterol całkowity, HDL, LDL)
  • poziom glukozy i insuliny na czczo
  • enzymy: ALAT, ASPAT, GGTP
  • poziom bilirubiny
  • fosfataza zasadowa ALP
  • fibrynogen

Enzym GGTP jest szczególnie dobrym markerem stanu zapalnego u osób spożywających alkohol, ponieważ jest bardziej czułym wskaźnikiem niż ALAT czy ASPAT. Przy podejrzeniu problemów związanych z pracą wątroby warto wykonać USG jamy brzusznej – zwiększona echogeniczność wątroby może także wskazywać na jej stłuszczenie.

Najczęściej występujące zaburzenie pracy wątroby

Niezdrowy styl życia wpływa negatywnie na nasze samopoczucie i zdrowie, w tym powoduje zaburzenia prawidłowego funkcjonowania wątroby. Jednym z najczęściej występujących problemów związanych właśnie z tym narządem jest stłuszczenie wątroby.

Istnieją jego dwa rodzaje: stłuszczenie wątroby alkoholowe i niealkoholowe. W pierwszym przypadku, jak sama nazwa wskazuje, głównym czynnikiem wywołującym taki stan jest nadmierne spożywanie napojów alkoholowych. Ale jeśli ktoś pije alkohol okazjonalnie lub w ogóle go nie spożywa, wtedy najczęściej niealkoholowe stłuszczenie wątroby jest związane z tzw. zespołem metabolicznym. Oznacza to, że pojawienie się tego schorzenie jest związane z otyłością, podwyższonym poziomem trójglicerydów, podwyższonym poziomem glukozy czy zbyt niskim poziomem cholesterolu HDL w stosunku do LDL.

Początkowo niealkoholowe stłuszczenie wątroby przebiega zazwyczaj bezobjawowo. Możemy po prostu odczuwać zmęczenie czy osłabienie. Bardziej specyficznym objawem może być ból w prawym podżebrzu lub powiększenie wątroby. Dlatego warto badać się regularnie!

Co szkodzi wątrobie?

Wątroba - soki owocowe powodują stłuszczenie wątroby

Wątroba jest niesamowitym narządem, który dodatkowo ma duże zdolności regeneracyjne. Nawet po chirurgicznym usunięciu 75% wątroby spełnia ona dalej swoje funkcje. Stłuszczenie tego narządu w dużej mierze można odwrócić dzięki zmianie swoich nawyków żywieniowych.

Pierwszym krokiem jaki należy podjąć, aby wspomóc pracę wątroby, jest całkowite wyeliminowanie alkoholu. Kolejną substancją, która w nadmiarze szkodzi wątrobie, jest fruktoza. Jest to cukier prosty, zawarty w owocach, a największe jego stężenie występuje w sokach owocowych, w których jego stężenie jest jeszcze większe. Dlatego jeżeli chcesz odciążyć wątrobę, zrezygnuj z picia soków – także tych wyciskanych w domu za pomocą wolnoobrotowej wyciskarki czy sokowirówki. Konieczne jest także usunięcie z diety wszelkiej żywności przetworzonej oraz tłuszczów trans.

Dlaczego lepiej zjeść cały owoc, zamiast wypić szklankę soku?

Sok owocowy to skoncentrowany cukier i w przeciwieństwie do całych owoców nie zawiera błonnika, którego nasz organizm nie trawi, ale jego obecność spowalnia wychwyt cukru z przewodu pokarmowego. Pomimo że według piramidy żywienia zalecane jest pięć porcji warzyw i owoców dziennie, nie oznacza to wcale, że każdego dnia masz jeść pięć porcji owoców. W zdrowej diecie zdecydowanie powinny przeważać warzywa. Owoce najlepiej ograniczyć do jednej porcji dziennie, a jeżeli wątroba jest mocno stłuszczona – najlepiej na pewien czas wyeliminować je z diety całkowicie.

Co wspiera wątrobę?

karczoch a zdrowa wątroba

Aby wesprzeć prawidłowe funkcjonowanie wątroby, warto do swojej diety włączyć tłoczony na zimno olej z ostropestu plamistego. Najlepiej wypijać łyżeczkę na około 20 minut przed posiłkiem. Pomocna w regeneracji wątroby jest także cholina. Jej świetnym źródłem w diecie są żółtka jaj. Jeżeli je tolerujesz, powinny regularnie pojawiać się w twoim menu. Zadbaj tylko o to, aby były w jak najmniejszym stopniu obrobione termicznie. Jeżeli masz alergię bądź nietolerancję na jaja, możesz stosować cholinę w postaci suplementu. Przy problemach z wątrobą pomocny jest także karczoch lub jego wyciąg. Bardzo ważnym elementem jest też prawidłowe nawodnienie organizmu. Wypijaj minimum dwa litry wody dziennie.